Vuistregels voor compensatie dga-partner

Er is de nodige onduidelijkheid over een eventuele compensatie aan de partner van de dga rondom de geplande afschaffing van het pensioen in eigen beheer. Alhoewel een compensatie sterk afhankelijk is van de omstandigheden, heeft staatssecretaris Wiebes van Financiën hier onlangs toch wat vuistregels voor gegeven.

Als de Eerste Kamer vandaag, 20 december 2016, akkoord gaat, kunt u als dga vanaf 1 januari 2017 geen pensioen meer opbouwen in eigen beheer. Het reeds opgebouwde eigenbeheerpensioen kunt u afkopen met een belastingkorting, omzetten in een oudedagsverplichting of ongewijzigd laten, maar dan wel zonder verdere opbouw. Bij zowel het afkopen met een belastingkorting als de omzetting in een oudedagsverplichting wordt uw pensioenaanspraak eerst zonder fiscale gevolgen afgestempeld van commerciële naar fiscale (balans)waarde.

Compensatie

De afstempeling en afkoop van uw pensioenaanspraken, dan wel de omzetting hiervan in een oudedagsverplichting, kan niet zonder instemming van uw (ex-)partner. Dit heeft in veel gevallen namelijk ook gevolgen voor zijn of haar pensioenrechten. Omdat uw partner zijn of haar rechten verliest op een deel van het in eigen beheer opgebouwde ouderdomspensioen (partnerpensioen), moet ook worden nagedacht over een mogelijke compensatie. Afhankelijk van het huwelijksgoederenregime is een passende compensatie zelfs geboden, omdat anders sprake kan zijn van een (belaste) schenking. Wat nu precies een passende compensatie is, hangt helemaal af van uw situatie.

Let op! Bent u gehuwd in algehele gemeenschap van goederen dan is − behalve bij ‘afspraken in het zicht van echtscheiding’ − geen sprake van een belastbare schenking bij geen of onvoldoende compensatie. Dat geldt ook als u bent gehuwd onder uitsluiting van iedere gemeenschap, maar met een wederkerig finaal verrekenbeding bij overlijden of echtscheiding alsof u in gemeenschap van goederen bent gehuwd.

Vuistregels

Inmiddels zijn enkele vuistregels gegeven die iets meer duidelijkheid scheppen in de compensatieproblematiek. Het volgende is verduidelijkt:

• Voor een passende compensatie, en dus om een belaste schenking te voorkomen, is geen directe betaling vereist.
• U bent samen met uw partner geheel vrij in de keuze voor compensatie, mits deze − afhankelijk van het huwelijksgoederenregime − maar passend is.
• ‘Passend’ kan ook betekenen dat partijen schriftelijk vastleggen (in een aanvulling op de huwelijkse voorwaarden of in een onderhandse overeenkomst) dat compensatie (uitsluitend) plaatsvindt ingeval van overlijden van de dga of bij echtscheiding. Pas wanneer één van die situaties zich voordoet, heeft het verlies aan pensioenaanspraken voor uw partner namelijk daadwerkelijk gevolgen. Op dat moment hoeft dan ook pas een berekening te worden gemaakt van de compensatie.
• Het sluiten van een overlijdensrisicoverzekering of het sluiten van een partnerpensioenpolis bij een verzekeraar is een eenvoudige optie voor het compenseren van het verlies aan partnerpensioen.