Diverse notities voor gemeenten geactualiseerd

Wijzigingen in drie belangrijke notities voor gemeenten toegelicht: de Notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken 2023, de Notitie rente 2023 en de Notitie incidenteel-structureel voor het najaars-BOFv 2023. We hebben per notitie de belangrijkste wijzigingen voor je genoteerd.

Notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken 2023

De Notitie grondbeleid uit 2019 is geactualiseerd naar de Notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken 2023. Deze actualisatie was nodig vanwege de invoering van de Omgevingswet. De datum van de invoering van die wet staat nu op 1 januari 2024.

Inwerkingtreding

Alle wijzigingen in de Notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken die te maken hebben met de Omgevingswet treden tegelijk met de Omgevingswet in werking. Overige wijzigingen treden in werking met ingang van begrotingsjaar 2025. Toepassing met ingang van de jaarrekening 2024 is mogelijk maar niet verplicht. Voor de tussenliggende periode is de notitie uit 2019 leidend aangevuld met het warme gronden-addendum uit december 2022.

Bekijk de Notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken

Notitie rente 2023

De Notitie rente 2023 gaat in op de verwerking van de rentelasten en –baten in de begroting en jaarstukken. Doelstellingen van deze notitie:

• Bevorderen van een eenduidige handelwijze met betrekking tot rente door gemeenten (harmonisering)
• Stimuleren van gemeenten om (verwachte) werkelijke rentelasten op te nemen in de begroting en jaarstukken
• Eenduidig inzichtelijk maken hoe gemeenten met rente zijn omgegaan (transparantie)

Rentetoerekening aan grondexploitaties

De belangrijkste wijziging betreft de rentetoerekening aan de grondexploitaties. Vanaf 2016 was de rentetoerekening gebaseerd op het gemiddelde rentepercentage over het vreemde vermogen. Dit vanwege de invoering van de Vennootschapsbelasting (Vpb) voor grondexploitaties.

Geen afwijkend rentepercentage

In de praktijk hanteert de Belastingdienst echter een andere toerekening van rente aan de grondexploitaties. Er is hierdoor geen noodzaak voor een afwijkend rentepercentage voor grondexploitaties en dus ligt het voor de hand de rente-omslag ook te gebruiken voor de rente aan de grondexploitaties.

Faciliterende grondexploitaties

In het publiekrechtelijke kostenverhaal bij faciliterende grondexploitaties moet je – overeenkomstig de Omgevingswet – voor de rentetoerekening wel een ander rentepercentage hanteren. Bij een kostenverhaal op basis van een overeenkomst kun je uiteraard ook afspraken maken over het verrekenen van rente. De hoogte van het rentepercentage is dan onderdeel van de afspraken in de overeenkomst en kan afwijken van de omslagrente.

Inwerkingtreding

De Notitie rente treedt in werking met ingang van begrotingsjaar 2025.

Bekijk de Notitie rente 2023

Notitie incidenteel-structureel voor het najaars-BOFv 2023

In het Bestuurlijk Overleg Financiële verhoudingen (BOFv) van 21 november 2023 is de Notitie incidenteel/structureel vastgesteld. In de notitie staan afspraken en verduidelijkingen over diverse vraagstukken die vallen onder de noemer incidenteel/structureel.

Wat opvalt:

• Vanaf 2024 staan de provinciale financieel toezichthouders – onder voorwaarden – een ruimere inzet toe van het overschot in de algemene reserve bij gemeenten
• Er is extra aandacht voor bestaande opties om reserves te gebruiken voor het financieren van investeringen of om te streven naar een structureel sluitende begroting

Het BBV en de standpunten van de commissie BBV zijn een leidraad bij de interpretatie van het begrip ‘incidentele baten en lasten’. En medio 2024 wordt de uitkomst verwacht van een inventarisatie van wensen en mogelijkheden met betrekking tot het criterium structureel en reëel evenwicht.

Bekijk de Notitie incidenteel-structuur voor het najaars BOFv 2023

Bron: Commissie BBV, Rijksoverheid