Verandering biedt kansen
Home / Blogs / Optimale leertrajecten? Denk ook aan leervoorkeuren
Je richt een leer- en ontwikkeltraject in voor een medewerker, maar ziet na een tijdje nog weinig effect. Heb je er wel eens bij stilgestaan dat dit zou kunnen komen doordat de manier waarop iemand graag leert anders is dan hoe je het leerproces nu hebt georganiseerd? Kort wat over die verschillende leervoorkeuren en een aantal tips.
Door Maxime Profijt, Arbeids- en Organisatiepsycholoog
Zoveel mensen, zoveel wensen, ook qua leervoorkeuren. Weet wat iemands voorkeur is en je kunt hem nog effectiever helpen leren en ontwikkelen. Een leestip hiervoor is het boek ‘Liefde voor Leren’ van Manon Ruijters, Hoogleraar leren, ontwikkelen en gedragsverandering aan de VU.
In haar boek onderscheidt Ruijters verschillende leervoorkeuren. Haar theorie benadrukt dat effectieve leerervaringen ontstaan wanneer je de juiste match maakt tussen iemands leervoorkeur en de manier waarop je diens leerproces organiseert. Het gaat dus niet zozeer over de persoon, maar over de context waarin hij graag leert.
Ruijters signaleert vijf verschillende leervoorkeuren:
Hierbij leert een medewerker het liefst van real-life scenario’s. Hij gedijt goed onder druk en leert het beste door te observeren en te analyseren wat wel en niet werkt. Een ‘afkijker’ floreert in de dagelijkse hectiek en past geleerde lessen direct toe. Simulaties en oefensituaties werken voor hem niet motiverend; een ‘afkijker’ wil leren in echte situaties.
Steeds meer mensen voelen het nut en belang van sociaal leren. Een medewerker die hier de voorkeur aan geeft bloeit op door samen te sparren en ideeën uit te wisselen. Hij voedt zijn leerproces door interactie met anderen en hecht waarde aan onderling vertrouwen. Geef in zo een geval ruimte voor discussies, samenwerkingsprojecten en groepsleren.
Sommige medewerkers koesteren het traditionele leerproces, waarbij experts hun kennis overdragen. In zo een geval heeft iemand behoefte aan gestructureerde informatie en is hij vaak een fervent lezer. Voorzie een medewerker met deze leervoorkeur van goed gestructureerde, inhoudsrijke leermaterialen en faciliteer interacties met experts om de honger naar kennis te stillen.
Een ‘oefenaar’ gedijt het beste in een veilige omgeving waar fouten worden gezien als kansen om te groeien. Een medewerker met deze voorkeur heeft begeleiding en reflectietijd nodig om uitdagingen aan te gaan en te leren van zijn fouten. Integreer praktische oefeningen, rollenspellen en gaming om het leertraject te versterken.
Voor sommige medewerkers is leren een integraal onderdeel van het dagelijks leven. Een ‘ontdekker’ floreert wanneer hij zelf de controle heeft over zijn leerproces en nieuwe inzichten ontdekt door praktische ervaringen. Moedig hem aan om grenzen te verleggen, zelf oplossingen te vinden en creativiteit te omarmen.
Interessant die verschillen tussen de leervoorkeuren, maar hoe kun je met deze kennis nu effectieve leertrajecten creëren? Waar moet je aan denken? Een aantal tips:
Geen one-size-fits-all aanpak. Identificeer de leervoorkeur van een medewerker en stem het leertraject af op zijn behoeften.
Integreer verschillende leervormen – van praktijkervaringen en groepsdiscussies tot lezingen en zelfstandig onderzoek. Zo bied je voor elk wat wils.
Zorg voor een veilige en ondersteunende omgeving waarin fouten welkome leerkansen zijn. Dit stimuleert zowel ‘oefenaars’ als ‘ontdekkers’.
Faciliteer interactie en samenwerking tussen medewerkers om sociale leerervaringen te bevorderen, vooral voor ‘participators’.
Creëer momenten voor reflectie en feedback. Deze zijn cruciaal voor ‘oefenaars’ en helpen iedereen om bewuster te leren.
Geef medewerkers de ruimte om hun eigen leerpaden te creëren, vooral voor degenen die ‘ontdekken’ als hun leervoorkeur hebben.
Begrijp dat leervoorkeuren kunnen evolueren. Blijf de leeromgeving aanpassen om aan veranderende behoeften te voldoen.
De leer- en ontwikkeltrajecten in jouw organisatie afstemmen op verschillende leervoorkeuren is absoluut de moeite waard. Leren en ontwikkelen wordt hiermee een stuk effectiever en jouw medewerkers levert het meer tevredenheid op. Hulp nodig bij het opzetten van een nieuw traject? Een verdieping aanbrengen in je huidige beleid? Tips voor meer diversiteit in jouw aanbod? Mijn collega’s en ik helpen je graag.
Maxime ProfijtArbeids- en OrganisatiepsycholoogTel: +31 (0)316 740 129E-mail: m.profijt@vitaconluteijn.nl
Actueel
Loonsanctie bij re-integratie: hoe arbeidsrecht en casemanagement elkaar versterken
De waarde van een arbeidsjurist die dicht bij jouw organisatie staat
Het tussentijds opzegbeding in een tijdelijke arbeidsovereenkomst: kansen én risico’s
Deel dit bericht
Nog niet uitgelezen?
Wanneer een medewerker langdurig ziek uitvalt, komt er als werkgever veel op je af. Je krijgt te maken met re-integratieverplichtingen, de Wet verbetering poortwachter, loondoorbetaling, gesprekken met de medewerker en strakke deadlines. Dat vraagt niet alleen tijd en aandacht, maar ook kennis van zaken. Binnen Stolwijk Kennisnetwerk bundelen casemanager Marleen Schoenaker-Noortman en arbeidsjurist Laura van […]
“We hadden het toch goed geregeld?” Het is een zin die we vaak horen. Veel werkgevers gaan ervan uit dat hun afspraken met medewerkers kloppen tot er iets gebeurt. In dit blog laten we je zien hoe snel afspraken ongemerkt kunnen verschuiven en waarom het helpt om ze af en toe samen tegen het licht […]
Een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd loopt in principe automatisch af op de afgesproken einddatum. Tussentijds opzeggen is meestal niet mogelijk. Toch kan dit anders liggen als er in de overeenkomst een tussentijds opzegbeding is opgenomen. In dit blog leg ik uit wat zo’n beding inhoudt, hoe het werkt in de praktijk en waar werkgevers en […]
Elke maand dezelfde stapels bonnetjes op je bureau. Medewerkers die wachten op uitbetaling. Een administratie die meer tijd kost dan nodig. Veel werkgevers herkennen het en vragen zich af hoe zij dit slimmer kunnen organiseren. Een vaste onkostenvergoeding kan veel rust geven. De kunst is alleen om deze goed in te richten en zorgvuldig te […]
Sinds dit jaar handhaaft de Belastingdienst weer volledig op schijnzelfstandigheid. Dat zorgt voor veel onrust bij zowel opdrachtgevers als zelfstandigen. Hoewel er in 2025 nog geen boetes werden opgelegd, verandert dat per 1 januari 2026. Dan verdwijnt de zachte landing en kunnen direct sancties volgen als er sprake is van schijnzelfstandigheid. Door Tarik Jansen, fiscalist […]
© 2026 - Stolwijk Kennisnetwerk